چهار فیلم برتر وودی آلن

1 دسامبر: تولد گنج سینما

1 دسامبر: تولد گنج سینما
با مادری که در 96 سالگی درگذشت و پدری که 101 سال عمر کرد می‌توانیم از لحاظ ژنتیک امیدوار باشیم که وودی آلن را یکی دو دهه‌ی دیگر در این دنیا داشته باشیم، چراکه جهان بعد از وودی آلن جهانی سخت تلخ است. هرچه باشد، راجر ایبرت منتقد مشهور، آلن را که امروز 82 ساله می‌شود «گنجی برای سینما» خوانده بود.

یاسین محمدی – شاید چون وودی آلن (Woody Allen) کودکی شادی را تجربه نکرده بود، خیلی زود روی به طنزنویسی آورد و هنوز دبیرستان را تمام نکرده بود که درآمد خوبی از فروش طنز با واسطه‌‌ی یک کارگزار به ستون‌نویس‌های مطبوعات داشت. کمی بعد برای نویسنده‌ی ثابت برنامه‌های کمدی تلویزیونی شد. تا سال 1962 حدود 20هزار طنز نوشته و فروخته بود، و به همین دلیل دوسال پیش‌ترش تصمیم گرفته بود خودش از نوشته‌هایش استفاده کند. یک دهه‌ی کامل در کسوت استندآپ‌کمدین روی صحنه رفت و به عقیده‌ی مورخان تعریف تازه‌ای از استندآپ‌کمدی ارائه داد. در این بین چند نمایشنامه هم نوشت که در برادوی اجرا شد و دایان کیتن در اولین تجربه‌ی بازیگری‌اش برای نمایش «دوباره بنواز، سام» تست داد و برای اولین بار آلن را در آنجا دید تا بعد از بازی در نسخه‌ی سینمایی این نمایشنامه، در پنج فیلم وودی آلن در کنار او ظاهر شود.

وودی آلن
آلن استوارت کونیگزبرگ یا همان وودی آلن مشهور

آلن برای اولین بار در سال 1965 در یک فیلم سینمایی به‌کارگردانی کلایو دانر بازی کرد و یک سال بعد نخستین کارگردانی‌اش را انجام داد تا در نیم قرن بعد بیش از 50 فیلم سینمایی بسازد. این حجم کار نشان از سخت‌کوشی و خستگی‌ناپذیری او خبر می‌دهد، خصوصیتی که حتی دشمنانش هم به آن اذعان دارند. وقتی دهه‌ی 1970 به پایان رسید، آلن با فیلم‌هایی نظیر «آنی هال» و «منهتن» به یک چهره‌ی شناخته‌شده در جهان بدل شده بود. در دهه‌ی 1980 فیلم‌هایش بیشتر از سینمای هنری اروپا تأثیر پذیرفت تا حتی در آثار کمدی‌اش، بشود درون‌مایه‌ای فلسفی جست. آلن پس از به‌هم خوردن رابطه‌اش با دایان کیتن، با میا فارو آشنا شد که از سال 1982 در 13 فیلم او بازی کرد.

وودی آلن فیلمساز، نویسنده، کمدین آمریکایی

بعد از اوج و فرودهایی کم‌فروغ در دهه‌ی 1990، وودی آلن در سال‌های ابتدایی قرن تازه، با فیلم‌های موفقی مثل «امتیاز نهایی»، «خبر داغ» و «ویکی کریستینا بارسلونا» فصل تازه‌ای از فیلم‌سازی‌اش را درشهرهای اروپایی آغاز کرد و این مسیر را تا «نیمه‌شب در پاریس» و «جاسمین غمگین» ادامه داد. در سال 2007 بهترین فیلم‌های خودش را «خاطرات استارداست»، «رز ارغوانی قاهره» و «امتیاز نهایی» عنوان کرد. آلن در چهل دوره‌ی اخیر اسکار جمعا نامزد 20جایزه شده: 12 بار برای فیلمنامه‌نویسی، 7 بار برای کارگردانی و یک بار برای بازیگری که در این میان 3 اسکار فیلمنامه‌نویسی و یک اسکار کارگردانی را به دست آورده است. او تا به امروز 125 جایزه و 187 نامزدی را در کارنامه‌اش ثبت کرده است. 4 فیلم برتر او را مرور می‌کنیم:

وودی آلن

  1. منهتن (Manhattan) (1979)

    در این فیلم کمدی‌رمانتیک، آلن در نقش یک کمدی‌نویس 42ساله بازی می‌کند که پس از دو طلاق با یک دختر 17ساله (مریل همینگوی) قرار می‌گذارد، اما عاشق نامزد دوستش (دایان کیتن) می‌شود. این فیلم سیاه‌وسفید که حالا یکی از برترین‌ آثار آلن محسوب می‌شود، خودش را راضی نکرده بود و بعد از تمام شدن کار از کمپانی یونایتد آرتیست خواسته بود آن را اکران نکنند و پیشنهاد کرده بود درعوض یک فیلم دیگر را مجانی کار کند، اما کمپانی به خواسته‌ی او وقعی ننهاد و فیلم را اکران کرد. فیلم تازه‌ی آلن که پیش از این با «آنی هال» مشهور شده بود 141میلیون دلار فروش داشت. «منهتن» در بخش خارج از مسابقه‌ی جشنواره‌ی کن به‌نمایش درآمد و با استقبال منتقدان مواجه شد. همینگوی نامزد اسکار بازیگر مکمل زن شد و وودی آلن نامزد اسکار فیلمنامه‌ی اصلی. مریل همینگوی نوه‌ی ارنست همینگوی جایزه را به مریل استریپ برای فیلم «کریمر علیه کریمر» واگذار کرد و جالب این‌که مریل استریپ هم در «منهتن» بازی کرده بود.

    وودی آلن و مریل همینگوی در صحنه ای از فیلم منهتن
  2. ویکی کریستینا بارسلونا (Vicky Cristina Barcelona) (2008)

    ویکی (ربه‌کا هال) و کریستینا (اسکارلت جوهانسون) دو دختر امریکایی هستند که برای گذراندن تابستان به بارسلونا رفته‌اند و در آنجا با نقاشی به‌نام خوان آنتونیو (خاویر باردم) آشنا می‌شوند و درحالی‌که روابطی بین این سه درحال شکل‌گیری است، سروکله‌ی ماریا النا (پنه‌لوپه کروز) همسر سابق خوان پیدا می‌شود. فیلم با بودجه‌ی 15میلیون دلاری ساخته شد که یک‌دهم آن را شورای شهر بارسلونا و دولت کاتالونیا پرداختند و همین موضوع هم باعث به‌جود آمدن اعتراض‌ها و جنجال‌هایی شد. نخسین اکران فیلم در بخش خارج از مسابقه‌ی جشنواره‌ی کن بود و پس از آن اکران گسترده و طولانی‌ای را در سراسر جهان تجربه کرد و درنهایت 96میلیون دلار فروش داشت. پنه‌لوپه کروز تنها نامزدی این فیلم در اسکار و بفتا را در بخش بازیگر مکمل زن به جایزه تبدیل کرد. کروز و باردم که در این فیلم در نقش زن و شوهری جداشده بازی کرده بودند، در سال 2010 با هم ازدواج کردند.

     فیلم ویکی کریستینا بارسلونا وودی آلن
    پنه لوپه کروز در نقش ماریا النا| ویکی کریستینا بارسلونا
  3. نیمه‌شب در پاریس (Midnight in Paris) (2011)

    یک کمدی رمانتیک دیگر و این بار با طعم فانتزی. داستان حول محور یک فیلمنامه‌نویس هالیوودی است که در روابطش با همسرش دچار مشکلاتی است و در یک سفر به پاریس، هر نیمه‌شب به زمان گذشته در دهه‌ی رویایی 1920 این شهر سفر می‌کند و در این سفرها باهنرمندان و نویسندگان بزرگی مثل ژان کوکتو، اسکات و زلدا فیتزجرالد، ارنست همینگوی، گرترود استاین، پابلو پیکاسو، سالوادور دالی، لوئیس بونوئل و… دیدار می‌کند. منتقدان از این فیلم به‌عنوان بهترین اثر وودی آلن در سال‌های اخیر نام می‌برند. «نیمه‌شب در پاریس» فیلم افتتاحیه‌ی جشنواره کن 2011 بود که در بخش خارج از مسابقه به نمایش درآمد. وودی آلن پس از 25 سال موفقیت «هانا و خواهرانش» را با نامزدی دوگانه فیلمنامه/ کارگردانی و بردن جایزه فیلمنامه در اسکار و گلدن گلوب تکرار کرد و با عبور از فروش 150میلیون دلاری رکورد فروش فیلم‌های آلن را شکست.

    فیلم نیمه‌شب در پاریس وودی آلن
    اوون ویلسون و ریچل مک آدامز در فیلم نیمه شب در پاریس وودی آلن
  4. آنی هال (Annie Hall) (1977)

     «آنی هال» تنها فیلم وودی آلن است که در فهرست 250 فیلم تاریخ سینما جای دارد و در رتبه‌ی 228 ایستاده است. این کمدی رمانتیک، در 5 رشته نامزد اسکار شد که سه نامزدی متعلق به شخص وودی آلن بود: بهترین کارگردانی، فیلمنامه و بازیگر نقش اصلی مرد؛ به‌علاوه‌ی بهترین فیلم و بهترین بازیگر نقش اصلی زن (دایان کیتن) که به‌جز رشته‌ی بازیگری نقش اصلی مرد، 4 مجسمه‌ی طلایی دیگر را به‌دست آورد. آلن در این فیلم در نقش یک بازیگر کمدی به‌نام «الوی سینگر» بازی می‌کند که تلاش می‌کند بفهمد چرا رابطه‌اش با «آنی هال» (دایان کیتن) یک سال پیش به پایان رسید. از آن‌جا که نام اصلی دایان کیتن دایان هال است و اسم مستعارش آنی است و با توجه به متن و حواشی فیلم، می‌توان حدس زد که وودی آلن فیلمنامه را اختصاصاً برای دایان کیتن نوشته است. آلن فیلم‌برداری این فیلم را در طول ده ماه و به‌صورت گاه‌به‌گاه انجام داد. استقبال شدید منتقدان از «آنی هال» در نمایش افتتاحیه در جشنواره‌ی فیلم لس‌آنجلس و پس از آن در اکران عمومی خبر از موفقیتی بزرگ می‌داد: سینما یک گنج پیدا کرده بود.

    فیلم آنی هال وودی آلن
    وودی آلن در نقش الوی سینگر و دایان کیتن در نقش آنی هال
فیلم‌نت نیوز، رسانه به‌روز اخبار روز سینمای ایران و جهان را در کانال تلگرام فیلم‌نت نیوز دنبال کنید
0

دیدگاه خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *